تقی اف

چكيده :

حاج زين العابدين تقي اف (1924-1838م./ 1342-1254ه .ق.) يكي از شخصيت هاي مهم اقتصادي شهر باكو و منطقه قفقاز در اواخر قرن 19 م. و اوايل قرن 20 م. مي باشد . وي علاوه بر فعاليت هاي اقتصادي در زمينه هاي مختلف فرهنگي ,آموزشي, اجتماعي و مدني  و سياسي نيز نقش آفريني موثر و قابل توجهي داشت . فعاليت هاي وي در جغرافيايي به گستردگي قفقاز آسياي مركزي , ساير مسلمان نشين هاي روسيه,  ايران و عثماني صورت پذيرفت . تقي اف سه دوره آشفته و متلاطم اواخر حكومت تزارها دوران جمهوري آذربايجان و بلشويكها را درك كرد و در تمامي رخدادها و جريان هاي اين سه دوره تاريخي نقش نسبتا فعالي را ايفا نمود.

با وجود توجه ويژه پژوهشگران جمهوري آذربايجان و تركيه به موضوع زندگي و زمانه تقي اف,  هيچ تحقيق جامع و مستقلي در اين خصوص در ايران انجام نشده بود و فقدان چنين پژوهشي از زاويه ديد يك ايراني كاملا به چشم مي خورد .

پس پژوهش حاضر با هدف شناخت و بررسي ابعاد گوناگون زندگي و زمانه اين شخصيت تاريخي آغاز شد و در پي پاسخ گويي به اين پرسش اصلي برآمد كه " آيا حاج زين العابدين تقي اف ,  توانست به عنوان يك قهرمان تاريخي بر روند تحولات و رخدادهاي مسلمان نشين هاي قفقاز و ديگر سرزمين هاي اسلامي تاثير بنهد ؟"

در راستاي پاسخ گويي به اين سوال زندگي و زمانه تقي اف در فصل هاي مختلفي چون زندگي و زمانه , فعاليت هاي اقتصادي , فرهنگي آموزشي اجتماعي و مدني و سياسي مورد تحقيق و بررسي قرار گرفت و اين نتيجه حاصل گشت كه تقي اف به عنوان يك قهرمان تاريخي تاريخي توانست بر روند تحولات و رخدادهاي اقتصادي فرهنگي  آموزش ياجتماعي و مدني و سياسي سرزمين هاي قفقاز آسياي مركزي ديگر مسلمان نشين هاي روسيه و ايران و عثماني تاثير بسزايي بنهدو. البته اين تاثير گذاري در قفقاز و ايران و بسي بيشتر از ساير مناطق بوده است .

كليد واژه ها :

حاج زين العابدين تقي اف , قفقاز , فعاليت هاي اقتصادي , فعاليت هاي فرهنگي , فعاليت هاي اجتماعي و مدني , فعاليت هاي سياسي .